ZaĹÄ
cznik nr 3. Karta pracy
NajwaĹźniejszym skĹadnikiem czekolady jest kakao. Najlepszej jakoĹÄ i najzdrowsza jest czekolada gorzka, ktĂłra zawiera go najwiÄcej. Kakao pozyskuje siÄ z ziaren kakaowca, ktĂłre znajdujÄ
siÄ w podĹuĹźnych owocach, przypominajÄ
cych ksztaĹtem piĹkÄ do rugby.
Narysuj piĹkÄ do rugby:
NajwiÄcej kakao produkuje siÄ w krajach afrykaĹskich ze wzglÄdu na specyficzne wymagania kakaowca. Drzewko kakaowe potrzebuje duĹźej wilgotnoĹci, odpowiedniej wysokoĹci nad poziomem morza i wysokich temperatur przez caĹy rok.
Dane dotyczÄ
ce produkcji kakao na Ĺwiecie:
⢠Afryka (gĹĂłwnie WybrzeĹźe KoĹci SĹoniowej, Ghana, Nigeria, Kamerun) â 68%
⢠Azja (gĹĂłwnie Indonezja, Malezja, Papua Nowa Gwinea) â 17%
⢠Ameryka PoĹudniowa (gĹĂłwnie Brazylia, Ekwador, Kolumbia) â 15%
ĹšrĂłdĹo: Raport, World Coca Market, 1 Kwietnia 2014; http://worldcocoafoundation.org/about-cocoa/cocoa-market-statistics/ (dostÄp: 2015.09.01)
Czy 68% to maĹo czy duĹźo? Zamaluj prawie 7 kostek czekolady, Ĺźeby siÄ o tym przekonaÄ.
kostki_1070.jpg komenda
Producenci kakao naleĹźÄ
do tzw. Globalnego PoĹudnia.
Kraje Globalnego PoĹudnia leĹźÄ
na pĂłĹkuli poĹudniowej i bywajÄ
potocznie nazywane krajami rozwijajÄ
cymi siÄ lub krajami âTrzeciego Ĺwiataâ (wyjÄ
tek stanowiÄ
kraje wysoko uprzemysĹowione tj. Australia czy Nowa Zelandia, ktĂłre nie naleĹźÄ
do tej grupy). W krajach Afryki, Azji i Ameryki PoĹudniowej mieszka wiÄkszoĹÄ ludnoĹci Ĺwiata. JednoczeĹnie sÄ
to kraje biedne, ktĂłre charakteryzuje niĹźszy niĹź znany nam poziom Ĺźycia. Obywatele tych paĹstw czÄsto ĹźyjÄ
w trudnych warunkach, majÄ
utrudniony dostÄp do szkoĹy czy lekarza, a za swojÄ
pracÄ otrzymujÄ
bardzo niskie wynagrodzenie.
Tak teĹź jest w przypadku uprawy kakaowcĂłw. Surowe ziarna kakaowca, zanim trafiÄ
na pĂłĹki w sklepach w postaci czekolady, przechodzÄ
dĹugi proces. Mimo, Ĺźe jest to bardzo dochodowy interes, najmniej zarabiajÄ
na nim rolnicy, ktĂłrzy wykonujÄ
ciÄĹźkÄ
pracÄ fizycznÄ
. Ziarna kakao sÄ
tanie, a ostateczny produkt â kakao i czekolada sÄ
drogie.
NajwiÄksze zyski trafiajÄ
do wielkich firm dziaĹajÄ
cych w krajach Globalnej PĂłĹnocy.
Kraje globalnej PĂłĹnocy to rozwiniÄte paĹstwa leĹźÄ
ce na pĂłĹkuli pĂłĹnocnej. SÄ
to kraje zamoĹźne, a ich mieszkaĹcy ĹźyjÄ
na godnym poziomie - majÄ
dostÄp do opieki medycznej, szkoĹy oraz mogÄ
bez ograniczeĹ korzystaÄ z rozmaitych dĂłbr, takich jak np. czekolada.
Jak sÄ
dzisz do ktĂłrej grupy paĹstw naleĹźy Polska? Do Globalnej PĂłĹnocy czy Globalnego PoĹudnia?
Dane dotyczÄ
ce spoĹźycia kakao na Ĺwiecie:
⢠Europa â 49 %
⢠Ameryka PĂłĹnocna â 24 % (W tym Stany Zjednoczone â 20 %)
⢠Azja â 15 %
⢠Ameryka PoĹudniowa â 9 %
⢠Afryka â 3 %
ĹšrĂłdĹo: zaokrÄ
glone dane za: http://thecnnfreedomproject.blogs.cnn.com/2012/01/17/who-consumes-the-most-chocolate/ (dostÄp: 2015.09.01)
Czy wedĹug ciebie róşnica miÄdzy spoĹźyciem kakao w Europie, a spoĹźyciem kakao w Afryce jest duĹźa? SprawdĹş - najpierw zamaluj prawie 5 kostek czekolady, a nastÄpnie innym kolorem zamaluj kolejne niecaĹe póŠkostki. Czy pamiÄtasz, na ktĂłrym kontynencie produkuje siÄ najwiÄcej kakao?
kostki_1070.jpg komenda
NajwiÄcej czekolady w przeliczeniu na 1 mieszkaĹca spoĹźywa siÄ w Europie: Szwajcarii, Niemczech, Irlandii, Wielkiej Brytanii, Norwegii i Szwecji.
Polacy rĂłwnieĹź bardzo lubiÄ
czekoladÄ. Rocznie, na wyroby czekoladowe wydajemy w naszym kraju ĹÄ
cznie ponad 6 miliardĂłw zĹotych!
Niestety, nie wszyscy mogÄ
tak beztrosko cieszyÄ siÄ smakiem czekolady. Niskie dochody producentĂłw kakao w krajach Globalnego PoĹudnia prowadzÄ
do powaĹźnych problemĂłw. Rolnicy sÄ
zmuszeni obniĹźaÄ pensje, nie mogÄ
zapewniÄ robotnikom bezpiecznych warunkĂłw pracy, a w najgorszych przypadkach zatrudniajÄ
rĂłwnieĹź dzieci. Szacuje siÄ, Ĺźe w samej Afryce Zachodniej pracuje ich okoĹo 2 miliony. Ponadto rolnikom brakuje pieniÄdzy na inwestycje i podejmujÄ
decyzje zagraĹźajÄ
ce Ĺrodowisku: nieumiejÄtnie stosujÄ
sztuczne nawozy, co prowadzi do zanieczyszczania gleby i lokalnych ujÄÄ wody pitnej. Nie dbajÄ
teĹź we wĹaĹciwy sposĂłb o roĹliny: kaĹźdego roku marnuje siÄ nawet 40% ziaren kakao (czyli prawie poĹowa!). Kolejnym waĹźnym problemem jest przeznaczanie coraz wiÄcej ziemi pod uprawÄ kakaowcĂłw, czÄsto kosztem lasĂłw deszczowych.
ĹšrĂłdĹa:
⢠Ilona SzymaĹska, Kakao â surowiec zesĹany przez bogĂłw, http://www.surowce-naturalne.pl/strona/kakao-%E2%80%93-surowiec-zeslany-przez-bogow (dostÄp: 2015.09.01)
⢠Polski rynek czekolady â obecny stan oraz prognozy na przyszĹoĹÄ, http://inwestor.msp.gov.pl/si/polska-gospodarka/wiadomosci-gospodarcze/28495,Polski-rynek-czekolady-obecny-stan-oraz-prognozy-na-przyszlosc.html (dostÄp: 2015.09.01)
⢠Strona Europejskiej kampanii na rzecz sprawiedliwej czekolady, http://pl.makechocolatefair.org/tematy/ (dostÄp: 2015.09.01)