PRACA Z OBRAZEM I MEDIAMI

Równie istotne jak metody czy technika pracy są materiały pomocnicze, jakimi posłużymy się podczas zajęć. Widząc obrazy z krajów globalnego Południa może łatwiej konstruować wyobrażenia na ich temat. Z pewnością mamy wiele skojarzeń z różnymi krajami, w których nigdy nie byliśmy, ale ze względu na zależności globalne, coraz więcej o nich słyszymy i czasem od nich zależymy.

Większość swoich wyobrażeń kształtujemy na podstawie tradycyjnych obrazów i opowieści będących częścią kultury (literatura, wierszyki, obrazki, bajki), które były wytworzone w okresie kolonizacji i orientalistycznego podejścia do osób szczególnie z krajów „egzotycznych”, do których zaliczają się często kraje globalnego Południa.

Drugim źródłem owych obrazów są współczesne doniesienia medialne, już nie tylko telewizyjne, ale przede wszystkich zdjęcia i przekazy pojawiające się w Internecie. Oznacza to, że z jednej strony posiadamy pewne wyobrażenia, oderwane często od rzeczywistości krajów Południa. Z drugiej strony otrzymujemy ciągle mocne przekazy zapadające w pamięć, wybrane według poziomu skandaliczności czy sensacji.

Tymczasem edukacja globalna stawia sobie za wyzwanie zrozumienia drugiego człowieka, bez postawy oceniającej czy dyskryminującej. W tym celu dobór obrazów i przekazów , jakimi się posługujemy, czasami odruchowo, powinien zostać poddany krytycznej analizie. Szczególnie należałoby odpowiedzieć, czy dany obraz ukazuje daną osobę z poszanowaniem jej godności? Jaki przekaz niesie z sobą? Czy potwierdza stereotypy? Jakie emocje wzbudza i czy są one uzasadnione z punktu widzenia celu edukacyjnego, w którym zostały użyte?

Dokumentem, który może nam pomagać w odpowiedzi na powyższe pytania jest "Kodeks w prawie obrazów i wiadomości dotyczących krajów globalnego Południa". To krótki tekst, który można potraktować jako wytyczne lub jako zobowiązanie. Jego przesłanie i założenia tłumaczy, z wykorzystaniem przykładów, Instytut Globalnej Odpowiedzialności w publikacji "Jak mówić o większości świata".

Autorki:
Anna Paluszek i Justyna Janiszewska