Odniesienie do podstawy programowej: zwiń
Odniesienie do podstawy programowej: więcej
SUWERENNOĹÄ ĹťYWNOĹCIOWA
Ponad miliard ludzi na Ĺwiecie cierpi gĹĂłd i niedoĹźywienie, z czego ponad 90% Ĺźyje w krajach
rozwijajÄ
cych siÄ, w przewaĹźajÄ
cej wiÄkszoĹci na terenach wiejskich. KaĹźdego dnia 25 tysiÄcy osĂłb, dorosĹych i dzieci umiera z powodu gĹodu i powiÄ
zanych z nim przyczyn.
DostÄpne dane wskazujÄ
, Ĺźe pomimo tego, iĹź produkowanej globalnie ĹźywnoĹci jest wiÄcej niĹź iloĹÄ wystarczajÄ
ca dla zaspokojenia potrzeb Ĺwiatowej populacji, w ciÄ
gu ostatniej dekady liczba osĂłb gĹodnych i niedoĹźywionych bynajmniej nie zmalaĹa, ale wyraĹşnie wzrosĹa. Problem gĹodu w dzisiejszym Ĺwiecie nie jest zatem spowodowany brakiem lub niedoborem ĹźywnoĹci, lecz jest wynikiem przede wszystkim braku dostÄpu do ĹźywnoĹci, tzn. do odpowiednich ĹrodkĂłw materialnych lub produkcyjnych, ktĂłre pozwoliĹyby ludziom dotkniÄtym biedÄ
na wytworzenie lub zakup wystarczajÄ
cej iloĹci poĹźywienia. Niesprawiedliwa dystrybucja ĹźywnoĹci, ziemi i innych ĹrodkĂłw produkcji, niekorzystna organizacja rynkĂłw rolnych oraz niewĹaĹciwa polityka rolna zarĂłwno na poziomie miÄdzynarodowym jak i lokalnym stanowiÄ
podstawowe przyczyny tej skandalicznej sytuacji.
Co wiÄcej, w ten sposĂłb Ĺamane jest jedno z podstawowych praw czĹowieka, jakim jest prawo do
ĹźywnoĹci. To prawo kaĹźdej osoby do wyĹźywienia siÄ, a dla tych, ktĂłrzy ĹźyjÄ
z rolnictwa, oznacza rĂłwnieĹź prawo do pracy w zgodzie z zasadami zrĂłwnowaĹźonego rolnictwa i zapewniajÄ
cej
odpowiednie dochody.
PrĂłbÄ
odpowiedzi na wspomniane przyczyny problemu gĹodu i niedoĹźywienia setek milionĂłw ludzi w krajach globalnego PoĹudnia jest koncepcja suwerennoĹci ĹźywnoĹciowej (ang. food sovereignty).
SuwerennoĹÄ ĹźywnoĹciowa jest najczÄĹciej rozumiana jako prawo ludnoĹci i poszczegĂłlnych krajĂłw do samodzielnego definiowania wĹasnej polityki rolnej i ĹźywnoĹciowej, ktĂłra umoĹźliwia zaspokojenie potrzeb i oczekiwaĹ ludnoĹci oraz osiÄ
gniÄcie celĂłw zrĂłwnowaĹźonego rozwoju, a jednoczeĹnie nie szkodzi krajom trzecim. SuwerennoĹÄ ĹźywnoĹciowa daje priorytet lokalnej produkcji i konsumpcji ĹźywnoĹci, ale nie wyklucza miÄdzynarodowego handlu produktami rolnymi. Sprzyja jednakĹźe ksztaĹtowaniu takiej polityki i praktyk handlowych, ktĂłre najlepiej sĹuĹźÄ
prawu ludnoĹci poszczegĂłlnych krajĂłw do poĹźywnej, bezpiecznej i kulturowo odpowiedniej ĹźywnoĹci oraz bezpiecznej, zdrowej i ekologicznie zrĂłwnowaĹźonej produkcji.
OprĂłcz reorganizacji produkcji ĹźywnoĹci oraz handlu produktami rolnymi, suwerennoĹÄ ĹźywnoĹciowa wskazuje takĹźe na koniecznoĹÄ podjÄcia odpowiednich dziaĹaĹ w zakresie poprawy sytuacji kobiet rolniczek w kwestii dostÄpu do ziemi, narzÄdzi, nasion, wiedzy specjalistycznej i dostÄpu do rynkĂłw lokalnych oraz ochrony i zrĂłwnowaĹźonego wykorzystania zasobĂłw naturalnych.
Za podstawowÄ
zasadÄ suwerennoĹci ĹźywnoĹciowej moĹźna uznaÄ nieodzownoĹÄ demokratycznego
udziaĹu w ksztaĹtowaniu polityki rolnej i ĹźywnoĹciowej wszystkich, na ktĂłrych ma ona wpĹyw, ze szczegĂłlnym uwzglÄdnieniem mieszkaĹcĂłw terenĂłw wiejskich w krajach globalnego PoĹudnia, kobiet, rolnikĂłw maĹorolnych i bezrolnych, czyli tych, ktĂłrzy sÄ
najbardziej naraĹźeni na gĹĂłd i niedoĹźywienie.
[ĹšrĂłdĹo: http://globalnepoludnie.pl/Suwerennosc- zywnosciowa]