Kłopoty Pani Pogody

Planowana liczba odbiorcĂłw: 20 osĂłb - jedna grupa przedszkolna, 5-6 latki.

Czas trwania: 40 min (wraz modułami dodatkowymi 75 min).

Cele ogĂłlne:
• poznawanie i nazywanie różnych zjawisk atmosferycznych,
• zrozumienie zależności między działaniami ludzi a ich skutkami dla środowiska.

Metody:
• podające,
• ekspresyjne,
• ćwiczeniowe.

Materiały:
Opaska na głowę dla Pani Pogody pokazująca słońce, chmury i śnieg, ilustracje zjawisk atmosferycznych, teksty opowiadań, zagadek, płyta z nagraniem odgłosów zjawisk atmosferycznych, gazety – dla każdego ucznia 1 strona, duży arkusz folii malarskiej, paczka z globusem, butelką wody, nadmuchanym balonem, termometrem, pary obrazków pokazujących negatywny i pozytywny wpływ różnych działań na ocieplanie się klimatu, kawałki płótna, kij, kredki.

Opis działań:

Wprowadzenie (10 min)
Wciel się w rolę Pani Pogody. Nałóż na głowę opaskę z symbolami zjawisk atmosferycznych i porozmawiaj z dziećmi wg podanego poniżej skryptu:

- Dzień dobry dzieci.
Jestem Pogoda. Znacie mnie? Jestem z wami codziennie. Dorośli mówią o mnie, że bywam różna – czasem im pomagam, czasem płatam figle, a czasem wyrządzam nawet duże szkody. To, jaka jestem, zależy od chmur, deszczu, wiatru, temperatury, ale przede wszystkim od słońca. Lubię, kiedy słońce posyła na ziemię złote promienie i ogrzewa ją i pobudza do życia. Lubię, kiedy z chmur pada deszcz i podlewa spragnione wody rośliny. Lubię też, kiedy wiatr osusza kałuże…
Chciałabym, żeby ludzie o mnie mówili: „Jaka ładna dziś Pogoda!”, ale nie zawsze tak jest, prawda? Czasem ja i moi pomocnicy mamy z tym poważny kłopot, bo sami ludzie, zwłaszcza dorośli, nie pomagają mi…
Ale, ale! Wspomniałam o moich pomocnikach. Czy znacie ich? Kto to taki? Dowiecie się, rozwiązując zagadki.

Przeczytaj dzieciom zagadki tekstowe. Poproś, Ĺźeby ich rozwiązania wskazać na tablicy z obrazkami ¹. Zaznacz, Ĺźe omawiane zjawiska tj. deszcz, burza, śnieg to zjawiska atmosferyczne.

Następnie zaproś dzieci do rozpoznawania odgłosĂłw wybranych zjawisk atmosferycznych z nagrania na płycie CD ².

Zabawa integracyjna pt.: „Burza” ( 5 min)
Zwróć się do dzieci, mówiąc:
Poznałyście już kilku moich pomocników. Chciałabym/chciałbym, byście się z nimi zaprzyjaźnili, dlatego zapraszam was do wspólnej zabawy.
Dzieci siedzą w kole, na krzesłach. Jedno z nich stoi w środku kręgu i przedstawia się, mówiąc:
- Mam na imię…, mam …lat, chodzę do zerówki. Marzę o…, lubię…. W dowolnym momencie prezentacji dziecko przerywa swoją opowieść i krzyczy - Burza!
Wtedy dzieci zamieniają się miejscami, a osoba stojąca w środku szybko zajmuje jedno z krzesełek.

O czterech synach Mamy Pogody (10 min)
Przeczytaj dzieciom opowiadanie M. Kownackiej „O czterech synach Mamy Pogody” ³.

Zadaj dzieciom pytania do tekstu:
- Ilu synów miała Matka Pogoda?
- Czy byli do siebie podobni?
- W jaki sposób człowiek wykorzystuje siłę wiatru?
- Czy wiatr może wyrządzać szkody? Kiedy?

Wiaterek, wiatr, wichura (3 min)
Dzieci ćwiczą oddech: z różnym natężeniem dmuchają na trzymane w rękach gazety, w zależności od rodzaju wiatru:
- wiaterek - leciutkie dmuchanie,
- wiatr - dmuchanie umiarkowane,
- wichura - dmuchanie z bardzo dużą mocą.

Kropelki jak to kropelki (7 min)
Przeczytaj dzieciom opowiadanie T. M. Massalskiej „Kropelki jak to kropelki” ⁴. Przy pomocy ilustracji grupa opowiada treść utworu.

„Chmura i deszcz” - zabawa dramowa (5 min)
Dzieci pracują w dwĂłch grupach. Jedna tworzy „chmurę” (animuje folię), druga to „krople deszczu” (znajdujące się pod chmurą). Kiedy słychać muzykę - pada deszcz, więc dzieci-kropelki deszczu wybiegają spod chmury, tańczą i wirują, pokazują ruchem, Ĺźe spadają na ziemię i tworzą kałuĹźe. W tym czasie „chmura” maleje. W czasie przerwy w muzyce „kropelki” chowają się pod „chmurę”, ktĂłra się powiększa. Następnie następuje zamiana rĂłl. ⁵
Tajemnicza paczka (10 min) – moduł dodatkowy
Pani Pogoda mĂłwi do dzieci:
- Teraz, kiedy poznałyście i polubiłyście moich pomocników, opowiem wam o naszym wielkim kłopocie. (W tym momencie słychać pukanie do drzwi sali.)
-Kto to? (Dzieci otwierają drzwi i widzą kuriera z paczką.) To kurier. Dostarczył wam paczkę. Co w niej jest? Otworzymy? Zapytaj, z czym dzieciom kojarzą się te przedmioty.

Dzieci otwierają paczkę i wyjmują z niej: globus, butelkę z wodą, termometr, nadmuchany balon.

Dzieci odpowiadają:
- globus to Ziemia, nasza planeta,
- butelka z wodą to woda zdatna do picia,
- termometr wskazuje temperaturę,
- balon z powietrzem symbolizuje powietrze.

Ciepło, ciepło (10 min) – moduł dodatkowy
Pani Pogoda rozmawia z dziećmi o zmianach klimatu i o globalnym ociepleniu, które stanowi wielki kłopot dla całego świata i którego nie można rozwiązać bez pomocy wszystkich dzieci i ich rodziców. Pyta, czy pomogą jej w rozwiązaniu tego problemu oraz prezentuje obrazki ilustrujące czynniki wpływające na ocieplenie klimatu.

Pani Pogoda mówi do dzieci, że są bardzo mądre. Wyraża pewność, że znają wiele sposobów, by zaradzić problemom, z którymi boryka się Ziemia. Prosi dzieci, by odszukały obrazki ilustrujące rozwiązania oraz aby położyły je obok rysunków pokazujących problemy Ziemi. Pani Pogoda chwali dzieci, że znają wiele dobrych sposobów by zapobiegać zmianom klimatu.

Dzieci oglądają obrazki i rozmawiają o przyczynach ocieplenia klimatu np.:
- dymiące kominy fabryk,
- spaliny samochodowe,
- wycinanie lasĂłw
- niedocieplone domy – zużycie energii itd.

Dzieci szukają odpowiednich obrazków. Zastanawiają się nad działaniami pozytywnie wpływającymi na klimat na Ziemi:
- sadzenie drzew,
- zakładanie filtrów na kominy fabryczne,
- jeżdżenie na rowerze i korzystanie z komunikacji miejskiej zamiast poruszania się autem itd.

Wspólny parasol (15 min) – moduł dodatkowy
Pani Pogoda mówi dzieciom, że bardzo cieszy się z ich ogromnej wiedzy na temat zjawisk atmosferycznych i sposobów zapobiegania zmianom klimatu. Zaprasza dzieci do wspólnego wykonania pięknego, kolorowego parasola oraz do tańca pod nim w rytm muzyki.

Pani Pogoda przywiązuje pokolorowane przez dzieci kawałki płótna do kija od miotły i tworzy z nich barwny parasol. Trzyma jego rączkę (kij). Dzieci kolorują paski tkaniny (płótna) kredkami, w tle słychać piosenkę „Kolorowy deszcz”.

Każde dziecko chwyta jeden z pasków „parasola”. Podczas piosenki „Kolorowy deszcz” dzieci tańczą z parasolem i Panią Pogodą po obwodzie koła w jedną i w drugą stronę, okręcając się wokół własnej osi, potrząsają paskiem rytmicznie do piosenki.

Źródła:
• „ABC. Zabawy muzyczne, pięciolatków”(M.Ćwiek, WSiP).
• Płyta nr 8 "Mój świat" Śpiewanki sześciolatka - Wyd. szkolne PWN- piosenka pt. “Kolorowy pada deszcz” (dostępna m.in. w Internecie: youtube.com/ watch?v=WiMMbV5qLq8).